Historia bielskiej ulicy 3 maja
Ulica 3 Maja to jedna z głównych i najbardziej rozpoznawalnych ulic w centrum Bielska‑Białej. Jest nie tylko ważnym ciągiem komunikacyjnym, ale również przestrzenią o dużej wartości historycznej i architektonicznej, przyciągającą mieszkańców oraz turystów.
Początki i rozwój ulicy
Ulica została wytyczona w 1889 roku jako droga łącząca rozwijające się Dolne Przedmieście z nowo powstałym dworcem kolejowym Bielsko‑Biała Główna. Z początkowo nieutwardzonej ścieżki stała się arterią, która w krótkim czasie zyskała ogromne znaczenie urbanistyczne.
Nowa ulica pierwotnie nosiła różne nazwy — m.in. Tunelowa (Tunnelstraße) oraz Kaiser Franz Josef Straße na cześć cesarza Franciszka Józefa I. Po odzyskaniu niepodległości przez Polskę, w 1918 roku nadano jej obecną nazwę 3 Maja na części od placu Bolesława Chrobrego do ulicy Dąbrowskiego. W czasie II wojny światowej oraz w epoce PRL ulica zmieniała nazwy (m.in. Adolf‑Hitler‑Straße i ul. Włodzimierza Lenina), by ostatecznie powrócić do historycznej nazwy 3 Maja w 1990 roku.
Architektura i charakter zabudowy
Zabudowa zachodniej strony ulicy składa się przede wszystkim z okazałych kamienic mieszczańskich wzniesionych w latach 1890–1913. Są one przykładem architektury neobaroku, neorenesansu i secesji, inspirowanej wzorcami wiedeńskimi — dlatego ulicę nazywano często „promenadą Karola Korna”, od nazwiska głównego projektanta większości budynków.
Wśród wyróżniających się budynków znajdują się m.in.:
-
Kamienica Lindnerów (ul. 3 Maja 1a) — secesyjna kamienica z bogatym detalem architektonicznym, poddana konserwacji elewacji.
-
Kamienica Fischera (ul. 3 Maja 5) — przykład secesyjno‑historyzującej architektury zaprojektowanej przez Karola Korna i wpisany do rejestru zabytków.
-
Kamienica przy ul. 3 Maja 29 — reprezentacyjny budynek neorenesansowy z bogatą dekoracją elewacji, również poddany renowacji.
-
Willa Alfreda Michla (ul. 3 Maja 13) — stylowa willa eklektyczna z bogatymi detalami sztukatorskimi.
Funkcje i znaczenie współczesne
Dziś ulica 3 Maja ma długość około 800 metrów i biegnie od pl. Bolesława Chrobrego aż do skrzyżowania z ulicami Piastowską i Warszawską przy dworcu kolejowym. Jest częścią drogi wojewódzkiej nr 942, łączącej Bielsko‑Białą ze Szczyrkiem i Wisłą.
Przy ulicy znajdują się liczne sklepy, lokale usługowe, przystanki komunikacji miejskiej oraz zabytkowe budynki, które świadczą o wielokulturowej historii miasta. Dawniej kursowały tu tramwaje elektryczne, a w latach 20. i 30. XX wieku ulicą przejeżdżały pierwsze autobusy miejskie.
Ulica jako pomost historii i współczesności
Ulica 3 Maja jest świadkiem zmian społecznych i urbanistycznych, jakie zaszły w Bielsku‑Białej na przestrzeni ostatnich półtora wieku. Od reprezentacyjnej arterii miasta Austro‑Węgierskiego po nowoczesną ulicę miejską — zachowuje swój charakter i historyczny klimat, przyciągając zarówno mieszkańców, jak i turystów.
ZOBACZ RÓWNIEŻ: